domingo, 10 de abril de 2016

Ipuina: Barkamena

 MILA MINGAINAK

      

     Bazen behin azti gaizto bat. Herrialde bateko mila mingain lapurtu eta sorgindu zituen, euren jabeek hitz egiterakoan gauza txarrak esan zezaten. Horrela, egun bakar batzuk pasata herrialde horretan gauza txarrak besterik ez ziren esaten: “Honek hauxe egiten zuela, besteak bestea egiten zuela, hura astuna zela eta bestea baldarra…”. Egoera horretan herriladeko guztiak haserre zeuden.

       Egoera hau ikustean, bertan bizi zen Mago Handiak zerbait egitea erabaki zuen. Biztanleen belarriak sorgindu zituen horrela: Mingainak gaizki esaka hasten zirenean, belarriak indar handiz ixten ziren. Beraz, gaizki esaka aritzen zirenean gure lagunek ez zuten entzuten mingainek zertan ari ziren. Horrela hasi zen mingainen eta belarrien borroka handia, batzuk gelditu gabe kritikatuz eta besteek gorrarena eginez…

     Nork irabazi zuen gatazka? Denbora aurrera egiten zuela, sorgindutako mingainak alferrik hitz egiten zutela konturatu ziren: “Zertarako hitz egin, ez badu inor entzuten?” Eta esaten zutena aldatzen hasi ziren, ea inork entzuten zien. Horrela konturatu ziren gauza onak eta politak esaten zituztenean, belarriek adi-adi entzuten zutela. Une horretan mingainen gaineko sorginkeria bertan behera gelditu zen.

       Gaur egun, gure azti gaiztoak munduan barrena doa mingainak sorgintzen, baina Mago Handiari esker guztiok dakigu kritikak deusezteko egin behar dugun gauza bakarra belarriak ixtea da eta kritikei kaso ez egitea.




Gogoeta egiteko:
  • Zure ustez, ba al daude gaizki esaka dabiltzan mingainak?
  • Ipuinaren arabera, zer egin behar da mingainak gaizki esaka daudenean?
  • Noiz hasten dira belarriak irikitzen eta entzuten? Zein gauza gustatuko litzaizkizuke entzutea?
  • Zein erlazioa du ipuinak barkamenarekin?




domingo, 3 de abril de 2016

Gogoeta: Barkamena

ATEAK ZABALDU BARKATZEARI

   Askotan zaila egiten zaigu barkatzea. Ez naiz ari hitz soilak esaten ditugunean: “barkatzen dizut”, baizik eta barrun-barrundik ateratzen den barkamenari buruz. Min ematen digutenean edota Iraintzen digutenean edota kale egiten digutenean ari naiz. Orduan barrundik zerbait puskatzen zaigu eta puskatu den hori konpontzeko barkamena behar da.

   Ez da erraza barkamena eskatzea, ez al duzu uste? Erraza balitz… hala ere, zaila izanik ere gozada litzateke bihotza eskuetan barkatu ahal izatea.

   Zauritzen gaituztenean gure mina baino haruntzago ez dugu ikusten. Agian, gure barruko mekanismoa izan daiteke. Horrela gaudenean konpontzen saiatu behar gara eta konpontzeko modu bat bestearengana hurbiltzea da eta, errespetuz, gauzak konpondu.

   Zitzotasunez barkatzen dugunean… Errespetuz hitz egiten dugunean… gure barrua garbitu egiten da… gure barrua konpontzen hasten da… ezinikusia eta gorrotoa alde egiten dute, eta sentsazio atseginak gure barrua betetzen dute.

   Barkatzea eta norbaitengana jotzea berriz konfidatzea esan nahi du. Ez da erraza beste masaila jartzea Jesusek egin zuen bezala. Hala ere saia gaitezen beste keinuren bat egiten gure inguruan konfidantza izateko.

   Gorrotoak, aldiz, urruntzen eta gogortzen gaitu, gure bihotza hozten eta txikitzen du. Barkamenak gehiago ematen digu: Hasteko aukera ematen digu, besteengan sinisteko aukera ematen digu.

   Barkamenak zerutik erortzen den xirimiri antzera. Bi aldiz bedeinkatua da: bedeinkatzen dio ematen dionari eta bedeinkatzen dio jasotzen duenari. William Shakespeare (1564 – 1616).

   Hau dela eta, ATEAK ZABALDU BARKATZEARI!!!


domingo, 13 de marzo de 2016

Keinua: Berdintasuna

Dinamika: berdintasuna lantzen

HH5-LH1
Psikomotrizitate gelara joango gara eta han ordu beteko saioa egingo dugu. Bertan jantzi/mozorro desberdinak eta aurpegiak margotzeko margoak eskainiko dizkiegu. Jarraian haur bakoitza nahi duen moduan mozorrotuko da eta aurpegia margotuko du.
Hau bukatzerakoan denen aurrean bere burua aurkeztuko du eta gainontzekoak errespetuz jokatu beharko dute.
Ekintza honen helburua sexuen araberako estereotipoak puskatzea izango litzateke eta errespetuz tratatzea.


LH2-LH3
Sexu berdintasun lantzeko fitxa bat egitea proposatzen dugu. Bertan neska eta mutil baten irudia agertzen zaigu. Aprobetxatu dezakegu gure gorputzen arteko desberdintasunak lantzeko. Hau bukatzerakoan, beraientzat arropak prestatuko ditugu kolorea emanez; inolako jarraibiderik eman gabe.
Bukatutakoan behatuko dugu zein desberdintasunak agertu diren arropen koloreetan, apaingarrietan… Eta horri buruz hitz egingo da.
Irakatsiko diegu estereotipoak ez liratekeela existitu behar, eta bakoitzak nahi duen bezala jantzi, jolastu, hitz egin… dezakeela.



LH4-5-6/ DBH
Ikasleekin betiko ipuinen inguruan hausnarketa bat egingo da. Hasteko, burura ekarriko ditugu zeintzuk ezagutzen ditugun (txanogorritxu, loti ederra, mari errauskin, edurnezuri, Hansel eta Gretel…). Ondoren, arbelean denen artean pertsonai nagusien ezaugarriak zerrendatuko ditugu (alde batean, mutilak eta bestean neskak). Konturatuko gara nola beti neskak ederrak, kantariak, ahula, etxeko andreak…diren bitartean; mutilak, ausartak, indartsuak, trebeak.. direla.
Zerrenda hau egin eta gero, ikasleak bost taldetan banatuko ditugu eta bakoitzak betiko ipuin bat aukeratuko du. Beraien lana izango da ipuin horretako pertsonai nagusien ezaugarriak elkar-trukatzea eta ipuin hori birmoldatzea; adibidez, printzi beldurti bat, printzesa indartsu eta ausart bat…
Eta bukatzeko, denen aurrean kontatuko dute, poliki-poliki estereotipoak baztertzeko. Hausnarketa moduan, ahal diegu galdetu ea pelikularen bate do ipuinen bat ezagutzen duten, non betiko rol-ak aldatuak dauden. 

domingo, 6 de marzo de 2016

Bideoa: Berdinak eta hala ere desberdinak

Aurreko asteetan landu dugun bezala, berdintasuna gure bizitza alor guztietara zabaltzea gustatuko litzaiguke. Ez bakarrik neska-mutilen artean. Baizik eta, arraza desberdinen artean, familia eredu desberdinen artean, maila sozio-ekonomiko desberdinen artean, ikasketa maila desberdinak dituzten pertsonen artean…






Hausnartzeko galderak:
-      Zer erakutsi nahi ziguten aurreko bideoek?
-      Zuek uste duzue gure inguruan egoera horiek normaltzat hartzen ditugu?
-      Norbait desberdina denean normal tratatzen dugu?

-      Zer egin dezakegu guk gure inguruan berdintasunaren alde?

domingo, 28 de febrero de 2016

Gogoeta: BERDINTASUNA

Zergatik diogu desberdinak garela?

Aurreko hilabetean landu dugun bezala, pertsona bakoitzak bere abileziak ditu. Batzuk oso onak dira matematikan, beste batzuk lagunak egiten, besteak musikan, hizkuntzekin, kiroletan… Eta egia esateko, hau aberastasun hutsa da; zeren honi esker, denen artean mundua aberasten dugu. Eta martxoan zehar, honekin oso lotuta dagoen balore bat landu nahi dugu: BERDINTASUNA.

Datorren asteartean, martxoak 8, Emakumeen eguna ospatzen dugu. Eta gure ustez oso egun garrantzitsua da hau. Duela urte batzuk emakumeek ez zituzten gizonezkoen eskubide berdinak; eta borroka handia egin zuten desberdintasun honen aurka. Eta egia da, gauza asko lortu dituztela, eta gaur egun gizonezkoek eta emakumeek eskubide berdinak dituztela. Baino mundu guztian egoera bera dago? Zuek uste duzue Afrikako edo Asiako herrialdeetan emakumeek eskubide berdinak dituztela?

Eta horrexegatik egun hau gogoratzea ezinbestekoa iruditzen zaigu. Zeren guztiaren gainetik, guztiak pertsonak gara; hau da, espezie berekoak gara. Beraz, zergatik batzuk dituzte besteek baino eskubide gehiago? Argi dago, pertsona guztiak fisikoki ezberdinak garela. Baino honek ez du esan nahi honengatik batzuk erraztasun edo zailtasun handiagoak izango dituztela.

Hausnartzeko galderak:

-      Zuen ustez, mutilak eta neskak berdinak al gara?
-      Zertan bereizten gara?
-      Ba al dago zerbait gizonek egin dezaketena eta emakumeak ez? Eta alderantziz?
-      Zergatik oraindik lanbide batzuk gizonezkoak edo emakumezkoenak direla esaten dugu? Eta jolasekin edo kirolekin berdina gertatzen da?


domingo, 21 de febrero de 2016

Keinua: IZARREN JOKUA (trebetasuna)

Neska-mutil bakoitzari IZAR bat ematen zaio (nahi izanez gero, ikasle bakoitzak izarra marraztu dezake gustuko duen kolorearekin). IZAR horretan izena idatzi eta hiru gauza idatzi behar ditu: egitea asko gustatzen zaizkion bi gauza eta etorkizunari begira ogibide bat.
Bukatu dutenean, klaseko lagunarekin izarra konpartitu eta lagunak (izena esan gabe) izarran idatzirik dagoena ozenki irakurriko du. Beste gelakideek asmatu beharko dute noren izarra den. Bukaeran izarraren jabeak azaldu dezake zerbait.
Bukaeran bilatu daiteke klasean tokiren bat non izar guztiak elkarrekin dauden.